Nabożeństwo u Wschowskiego Lutra – 454. urodziny ks. Valeriusa Herbergera

21 kwietnia 2016 roku na Staromiejskim Cmentarzu Ewangelickim we Wschowie odbyło się nabożeństwo Słowa Bożego z okazji 454. urodzin ks. Valeriusa Herbergera, jednego z czołowych postaci europejskiego luteranizmu przełomu XVI i XVII wieku, duszpasterza królewskiego miasta Wschowy i budowniczego Ewangelickiego Kościoła Żłóbka Chrystusa (Kripplein Christi).

Kazanie przy Kaplicy Pastorów Wschowskich wygłosił zwierzchnik Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w Polsce ks. bp Jerzy Samiec, a nabożeństwo poprowadził ks. Waldemar Gabryś, proboszcz Parafii Ewangelicko-Augsburskiej w Lesznie wraz z ks. Dariuszem Likiem z Zielonej Góry oraz ks. Karolem Długoszem z Warszawy. Czynny udział w liturgii wzięła również rzecznik prasowa Kościoła, Agnieszka Godfrejów-Tarnogórska. Na nabożeństwo niespodziewanie licznie przybyli wschowianie, w tym sporo młodzieży i duchowieństwo rzymskokatolickie z klasztoru franciszkanów oraz ks. dziekan Antoni Łatka z pobliskiej Szlichtyngowej, a także grupa ewangelików z Parafii Ewangelicko-Augsburskiej w Głogowie ze swoim duszpasterzem ks. Jerzym Ganselem. Dla większości uczestników był to pierwszy udział w nabożeństwie ewangelickim.

Nabożeństwo Słowa Bożego, nagrywane przez lokalną gazetę Ziemia Wschowska, poświęcone było pamięci ks. Valeriusa Herbergera, wybitnego kaznodziei i teologa, niestety bardziej znanego zagranicą niż w Polsce.

Ks. Herberger był autorem kilkuset kazań, komentarzy do ksiąg biblijnych oraz innych tekstów religijnych, które łączyły głęboką symbolikę Pisma Świętego z kluczowymi tematami reformacyjnej teologii. Twórczość Herbergera, która w dużej mierze antycypowała luterański pietyzm, charakteryzuje nacisk na osobiste przeżywanie wiary w Jezusa Chrystusa, wręcz intymne pogłębianie więzi ze Zbawicielem opisywane nierzadko za pomocą pojęć znanych z mistyki małżeńskiej. Świadczy o tym m.in. jedna z najczęściej powtarzanych przez Herbergera modlitw, korespondująca z starochrześcijańską tradycją Modlitw Jezusowych – Jezu, Jezu – bądź moim Jezusem.

Modlitewna prośba Herbergera kilkakrotnie wybrzmiała w trakcie liturgii.

Z okazji urodzin ks. Herbergera, nazywanego również Małym Lutrem ze Wschowy, przetłumaczone zostało na język polski jedno z kazań pogrzebowych Herbergera poświęcone Reginie, córce dr. Mateusza Vechnera (Fechnera), medyka królewskiego, pochowanego na wschowskim cmentarzu. W planach są dalsze tłumaczenia fragmentów dzieł Herbergera na język polski.

O luterańskiej przeszłości Wschowy i odpowiedzialności za przyszłość mówił podczas kazania bp Jerzy Samiec, zachęcając do zachowania najistotniejszej perspektywy Królestwa Bożego.

Podczas nabożeństwa zaśpiewana została popularna pieśń autorstwa Herbergera „Już z tobą się rozstaję”, znajdująca się w Śpiewniku Ewangelickim (918). Dobrze znają w Kościele ewangelickim melodię do słów Herbergera skomponował ks. Melchior Teschner, który również pochowany jest na wschowskiej nekropolii. Przed błogosławieństwem Biskupa Kościoła słowa pozdrowienia wygłosiła p. Marta Małkus, dyrektor Muzeum Ziemi Wschowskiej, które na co dzień opiekuje się i zarządza Kościołem Żłóbka Chrystusa oraz Staromiejskim Cmentarzem Ewangelickim. Pani Małkus przypomniała, że kiedyś Herbergera znali i czytali wszyscy, co dzisiejszych mieszkańców Wschowy może napawać dumą i jednocześnie zobowiązaniem do pielęgnowania do wciąż żywej pamięci i dziedzictwa. Ekumeniczne pozdrowienie wypowiedział ks. prałat Antoni Łatka, dziekan dekanatu wschowskiego.

Przed nabożeństwem bp Jerzy Samiec zapoznał się z działalnością obydwu jednostek Muzeum Ziemi Wschowskiej (MZW) i spotkał się m.in. z Dariuszem Przybylskim, naczelnikiem Wydziału Organizacyjnych i Społecznych Urzędu Miasta Wschowy, oraz dr Kamilą Szymańską z Muzeum Okręgowego w Lesznie. Biskup Kościoła odwiedził również rzymskokatolicki Kościół Farny, który do 1608 roku służył ewangelikom i był pierwotnym miejscem służby ks. Herbergera, a także zwiedził wystawę Soli Deo Gloria przygotowaną przez MZW.

Nie zabrakło również wizyty w Kościele Żłóbka Chrystusa, który dzięki intensywnym działaniom MZW, Fundacji Czas Art oraz (nie)zwykłym mieszkańcom Wschowy wciąż świadczy o ewangelickim dziedzictwie miasta.

Na zakończenie odbyło się spotkanie z burmistrz Wschowy panią Danutą Patalas.



Więcej informacji:

>> Więcej zdjęć z nabożeństwa

>> Wstęgi żałobne – zaślubiny z Chrystusem

>> Wittenberga Wschodu i Mały Luter ze Wschowy – rozmowa z Martą Małkus i Dariuszem Czwojdrakiem

>> Film o kościele ewangelickim zdobył pierwszą nagrodę na OKF